Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΗΡΕΙΩΤΗ

Η οικογένεια Ηρειώτη

 

Ο Γιώργης Ηρειώτης ή Κοντογιώργης καταγόταν από την Αργολίδα και ήρθε στην Αίγινα κυνηγημένος από τους Τούρκους στις αρχές του 19ου αιώνα. Εδώ ρίζωσε και έφτιαξε το σπίτι του και το μαγαζί του. Απέκτησε δύο γιους, τον Δημήτριο και τον Νικόλαο.

Ο γιος του Νικόλαου Παναγής παντρεύεται την Ελενίτσα, κόρη του Σπύρου Λογιωτατίδη (η μητέρα της ήταν εγγονή του στρατηγού Γεωργίου Καραϊσκάκη και θυγατέρα της οικογένειας Δεληγιάννη). Ο Σπύρος Λογιωτατίδης ήταν γιος του πρόκριτου, βουλευτή και αρχηγού της Επανάστασης στην Αίγινα Γιώργου Λογιωτατίδη. Η οικογένεια Λογιωτατίδη, σύμφωνα με την ιστορικό Γωγώ Κουλικούρδη, κατείχε το 1/3 της έκτασης της Αίγινας. Ο Σπύρος ήταν διδάκτωρ της Φιλολογίας και Αρχαιολογίας, με σπουδές στη Γερμανία. Είχε εκλεγεί και αυτός πολλές φορές βουλευτής της Αίγινας και ήταν από τους πρώτους που είχαν γράψει βιβλία και άρθρα σε μεγάλα αρχαιολογικά περιοδικά της εποχής για την αιγινήτικη γλυπτική και τα μνημεία της Αίγινας. Πέθανε άδοξα στα 44 χρόνια του από πνιγμό στην Αγία Μαρίνα της Αίγινας.

Ο Παναγής Ηρειώτης (1854–1930) σπούδασε φιλολογία στη Γερμανία και ανεδείχθη διδάκτωρ του Πανεπιστημίου της Ερλάγκης. Υπήρξε μελετητής της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας, της Αρχαιολογίας και Λαογραφίας και είχε δημοσιεύσει πολλές σχετικές μελέτες. Παράλληλα, εξέδωσε πολλά αρχαία κείμενα με σχετικό σχολιασμό. Μολονότι είχε τα εφόδια και τα προσόντα να γίνει καθηγητής Πανεπιστημίου στη Γερμανία, προτίμησε να εγκατασταθεί και να ζήσει στην Αίγινα μέχρι το θάνατο του το 1925. Στην Αίγινα υπηρέτησε επί σειρά  ετών ως Διευθυντής-Σχολάρχης στο Ελληνικό Σχολείο, το οποίο στεγαζόταν στο Καποδιστριακό κτήριο πλάι στο Εϋνάρδειο, το σημερινό Δημοτικό Θέατρο.

Πολλοί Ευρωπαίοι αρχαιολόγοι, που έκαναν ανασκαφές σε σημεία της Αίγινας, είχαν επαφές με τον Παναγή Ηρειώτη και τον συμβουλεύονταν στο έργο τους. Στο Αρχείο Ηρειώτη διασώζεται σχετική αλληλογραφία.

Η Πολύμνια Ηρειώτη ήταν το μικρότερο παιδί του Παναγή και της Ελενίτσας Ηρειώτη, οι οποίοι απέκτησαν εννέα παιδιά, πέντε γιους και τέσσερις κόρες.

Η Πολύμνια κληρονόμησε το σπίτι επί της οδού Σπύρου Ρόδη 16. Η ίδια δεν απέκτησε μόρφωση  – την εποχή εκείνη δεν συνηθιζόταν οι κοπέλες να σπουδάζουν –  ωστόσο, είχε έμφυτη αγάπη για τα γράμματα, τις τέχνες και την παράδοση του τόπου της. Από μικρή συγκέντρωνε τα βιβλία του πατέρα της, σημαντικά έγγραφα και παλαιά αντικείμενα. Από το 1940 δημιούργησε μέσα στο σπίτι της έναν ιδιαίτερο χώρο, ως μουσείο, και εκεί απόθεσε τα αντικείμενα του πατέρα της. Έτσι διασώθηκαν πολλά σπάνια ελληνικά και ξενόγλωσσα βιβλία που συναντάμε στη βιβλιοθήκη Ηρειώτη, στη δεύτερη αίθουσα του Α΄ ορόφου του Μουσείου.

Παράλληλα, ασχολήθηκε με τη ζωγραφική και τις τέχνες. Είναι χαρακτηριστικές οι τοιχογραφίες με θέματα παρμένα από τη φύση, που τμήματά τους σώζονται στις αίθουσες  του Α΄ ορόφου.

Μετά τον θάνατό της το σπίτι αφέθηκε εκτεθειμένο στην τύχη του και λεηλατήθηκε. Ο σεισμός των Αλκυονίδων το 1981 ολοκλήρωσε την καταστροφή, καθώς άνοιξαν πολλοί τοίχοι, η στέγη τρύπησε και έπεσε στο εσωτερικό του σπιτιού. Ο τότε Δήμαρχος Γεώργιος Γιαννούλης, ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου Τάκης Πρωτονοτάριος και η Δημοτική Σύμβουλος Κατερίνα Βουτέρη-Θανοπούλου αγωνίστηκαν, προκειμένου να πάρουν δάνειο από την πολιτεία. Οι εργασίες αποκατάστασης όμως ήταν πάρα πολλές και το κόστος τεράστιο, για να τις καλύψουν τα χρήματα του δανείου.

Μετά από χρόνια, όταν το 1989 συνεστήθη ο «Σύλλογος Φίλων του Λαογραφικού Μουσείου Αίγινας» από Αιγινήτες, Αιγινήτισσες και φίλους του νησιού και άρχισαν να συγκεντρώνονται χρήματα από πολιτιστικές εκδηλώσεις, εκθέσεις, προσφορές ιδιωτών, χορούς και Bazaars και να χρησιμοποιούνται για την ολοκλήρωση του έργου.

Σήμερα το κτήριο βρίσκεται σε πολύ καλή κατάσταση και όποια προβλήματα παρουσιάζονται κατά καιρούς αντιμετωπίζονται από τις υπηρεσίες του Δήμου Αίγινας σε συνεργασία με τον Σύλλογο Φίλων του Ιστορικού και Λαογραφικού Μουσείου.